Erol Köse’nin mevti ALS’yi gündeme taşıdı: Kesin tedavisi var mı?

Motor nöron hastalığı olarak da bilinen Amyotrofik Lateral Skleroz (ALS), beyin ve omurilikteki hudut hücrelerini etkileyerek kas güçsüzlüğüne yol açan ilerleyici bir nörodejeneratif hastalık olarak öne çıkıyor. Nöroloji Uzmanı Doç. Dr. Fikret Aysal hastalığın nedenleri, belirtileri ve süreci hakkında bilgiler paylaştı.

‘ALS MOTOR NÖRONLARIN KAYBIYLA İLERLİYOR’

ALS’nin nörodejeneratif bir hastalık olduğunu belirten Doç. Dr. Aysal, hastalığın temelinde beyin, beyin sapı ve omurilikteki motor nöronların kaybının yattığını söyledi. Hastalığın büyük çoğunluğunun nedeni bilinmeyen, sporadik olaylardan oluştuğunu söz eden Doç. Dr. Aysal, “Vakaların yaklaşık yüzde 5-10’u genetik özellik gösterir. Lakin çoğunlukta besbelli bir neden saptanamaz. Hastalık bazen yalnızca üst motor nöronları, bazen alt motor nöronları tutabilir lakin en sık her ikisinin birlikte etkilendiği tablo görülür” dedi.

‘KESİN TEDAVİ YOK, SÜREÇ DENETİM ALTINA ALINIYOR’

ALS’nin günümüzde kökten bir tedavisinin bulunmadığını tabir eden Doç. Dr. Aysal, “Mevcut tedaviler hastalığın seyrini yavaşlatmaya yönelik. Hastalığın ilerleyici bir yapısı var. Ortalama ömür müddeti 2 ila 5 yıl ortasında değişse de bu müddet hastadan hastaya farklılık gösterebilir. Çok süratli ilerleyen olaylar olduğu üzere, uzun yıllar yaşayan hastalar da vardır. Stephen Hawking hastalığa bir örnek. Birtakım özel olaylarda hastalık çok daha uzun vadeli seyredebiliyor. ALS tanısı alan hastalarda ruhsal süreç de büyük ehemmiyet taşıyor. Hastalar teşhis sonrası önemli bir duygusal yük yaşayabiliyor. Bu hastalarda depresyon gelişme riski epey yüksektir. Bu nedenle sırf fizikî değil, psikiyatrik takviye de tedavinin değerli bir parçasıdır” diyen Aysal, multidisipliner yaklaşımın değerine değindi.

‘BİRDEN FAZLA BRANŞIN TAKİBİ GEREKİYOR’

ALS hastalarının sadece nöroloji değil, birçok farklı branş tarafından birlikte takip edilmesi gerektiğini belirten Doç. Dr. Aysal, “Bu süreçte nörologlar uyumu sağlar lakin fizik tedavi, göğüs hastalıkları, gastroenteroloji, genel cerrahi ve psikiyatri üzere birçok branşın takviyesi gerekir. Tedavide temel hedefimiz hastanın ağrı ve zahmetlerini azaltmak, konforunu sağlamak ve süreci mümkün olduğunca uzatmaktır. Bugün için kesin bir tedavi yok lakin bilimsel çalışmalar süratle devam ediyor. Önümüzdeki yıllarda bu hastalık için daha tesirli tedavilerin bulunacağına inanıyoruz” diye konuştu.