Savaş şubatta taban fiyatlı ve emekliyi es geçti: Enflasyonda 20 aylık düşüş sona erdi! Martta 24. gün detayı…

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), şubat ayı enflasyon bilgilerini açıkladı. Açıklanan bilgilere nazaran şubat ayında enflasyon aylık yüzde 2,96, yıllık ise yüzde 31,53 olarak hesaplandı. Nisan 2024’te yıllık yüzde 69,80, Mayıs 2024’te ise yüzde 75,45 olarak açıklanan ve bu tarihten itibaren düşüş gösteren enflasyon, 20 aylık gerileme serisine son verdi. Ocak ayında yüzde 30,65 olarak açıklanan yıllık enflasyon, şubat ayında yüzde 31,53‘e yükselerek beklentilerle örtüştü.

GERİLİM ŞUBAT DATALARINA YANSIMADI

TÜİK, enflasyon hesaplamalarında Tüketici Fiyat Endeksi’nin (TÜFE) zamanlılığı gereği ilgili ayın 1’i ile 24’ü ortasındaki bilgileri temel alıyor; her husus için elde edilen günlük fiyatın geometrik ortalaması alınarak o hususun aylık ortalama fiyatına ulaşılıyor.

24 Şubat’ın akabinde Batı Asya’da İran-ABD-İsrail ortasında ‘12 Gün Savaşları’nın devamı olarak bedellendirilen yeni bir savaşın patlak vermesi ve İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatması, LNG (sıvılaştırılmış doğalgaz) tesislerine yönelik tehditlerle birlikte global arz kaygılarını kıymetli ölçüde artırdı. Hücumların başladığı 28 Şubat tarihinde varil fiyatı 73,20 dolar olan Brent petrol, Hürmüz Boğazı üzerinden güç sevkıyatına yönelik tehditlerin derinleşmesiyle birlikte sert yükselişini sürdürdü. Bir evvelki gün yüzde 7‘yi aşan artışın akabinde petrol fiyatları üst istikametli seyrini koruyor.

Açıklanan enflasyon oranı piyasa beklentileriyle uyumlu seyrederken Batı Asya’daki tansiyonun şubat ayı fiyatlarına yansımamış olmasına rağmen 20 aylık düşüş trendinin sona ermesi dikkat çekiyor.

‘BÖLGEDEN TEK BİR DAMLA PETROL ÇIKARMAYACAĞIZ’

İran İhtilal Muhafızları Ordusu Genel Kumandanı Danışmanı Tuğgeneral İbrahim Cebbari, Hürmüz Boğazı’nın geçişlere kapatıldığını ve boğazı geçmeye çalışan gemilere müdahale edileceğini açıkladı. İran devlet televizyonunda konuşan Cebbari şu sözleri kullandı:

Geçmeye çalışan gemiler, İhtilal Muhafızları Deniz Kuvvetleri ve Kara Kuvvetleri’ndeki kahramanlarımız tarafından yakılacaktır. Bu bölgeye gelmeyin. Petrolün fiyatı 82 dolara ulaştı ve dünya muhakkak en az 200 dolara ulaşmasını bekliyor. Petrol boru çizgilerine da saldıracağız; bölgeden tek bir damla petrolün çıkmasına müsaade vermeyeceğiz.

PETROL ÇIKARSA ENFLASYON ARTACAK

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) geçen yıl yayımladığı tahlile nazaran Brent petrol fiyatındaki her yüzde 10‘luk artış, tüketici enflasyonunu bir yıl içinde 1 puan yükseltiyor. Bu çerçevede kelam konusu petrol fiyatı artışlarının ve piyasalardaki savaş fiyatlamalarının şubat ayı enflasyon datalarına yansımadığı görülürken mart ayında şubat ayına kıyasla daha yüksek bir enflasyon açıklanması ihtimali güçleniyor.

Varil fiyatı 82 dolardan 200 dolara yükselirse bu, yüzde 143‘lük bir artışa karşılık geliyor. TCMB’nin tahlili temel alındığında bu türlü bir senaryoda yıllık enflasyonda yaklaşık 14,3 puanlık ek artış riski gündeme gelebilecek.

ASGARİ FİYAT İKİ AYDA 2 BİN 232 TL ERİDİ

2026 yılının birinci iki ayında hesaplanan kümülatif enflasyon yüzde 7,95‘e ulaştı. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, 23 Aralık 2025 tarihli Minimum Fiyat Tespit Komitesi toplantısında 2026 yılı için net minimum fiyatı 28 bin 75 TL olarak açıklamıştı. Yüzde 27 oranında artırım yapılan minimum fiyat, hem açlık sonunun hem de TÜİK’in açıkladığı enflasyon oranının altında kalmıştı.

TÜİK’in enflasyon dataları ve TÜRK-İŞ’in açıkladığı açlık sonunun gerisinde belirlenen 28 bin 75 TL‘lik minimum fiyatın alım gücü, yılın birinci iki ayında 2 bin 232 TL eriyerek 25 bin 843 TL‘ye geriledi. AKP’li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın talimatıyla 20 bin TL‘ye yükseltilen en düşük emekli maaşının alım gücü ise tıpkı periyotta 1.590 TL erimesiyle 18 bin 410 TL seviyesine düştü.

BAYRAM İKRAMİYESİNE ARTIRIM YOK

Yılın birinci iki ayında alım gücü eriyen emekli maaşlarına rağmen emekli bayram ikramiyesine bu yıl artırım yapılmayacağı açıklandı. Emekli bayram ikramiyesini de kapsayan, iktisat yüklü 19 unsurluk kanun teklifi dün Meclis Başkanlığı’na sunuldu.

AKP Grup Başkanı Abdullah Güler, Meclis’te yaptığı açıklamada emekli bayram ikramiyelerine ait, “Bu teklifte yer almıyor. 17,7 milyon civarında emeklimiz var. SGK bütçesine 4’er bin lira için 150 milyar TL’lik kaynak ayırdık. Şu anda kanun teklifinde buna yönelik düzenleme yok. İlerleyen vakitte ne olur bilemiyoruz. Yer alabilir mi? Bütçe istikrarları açısından OVP kapsamında emekli aylığı artışlarında da kaynak üretmede zorlandık. Bizim OVP’ye uygun olarak bütçe disiplinine dikkat etmemiz gerekiyor” tabirlerinde bulunarak kelam konusu kanun teklifinde emekli bayram ikramiyesinin artırılmasına yönelik bir unsur bulunmadığını belirtmişti.

Güler’in açıklamalarıyla birlikte 4 bin TL olan emekli bayram ikramiyelerinin bu yıl artırılmayacağı katılık kazandı.