ABD’den Çin’e ticaret savaşlarını tetikleyen atılım: Alibaba ve BYD ordu listesine alındı

ABD, Çinli teknoloji ve sanayi devleri ortasında yer alan Alibaba, Baidu, otomotiv üreticileri BYD ve NIO şirketlerini, “Çin ordusuna yardım ettiğine inanılan şirketler” listesine ekledi.

Kararın, iki ülke ortasındaki ticaret ve teknoloji tansiyonunu tekrar tırmandırabileceği bedellendiriliyor.

LİSTE GÜNCELLEMESİ GERGİNLİĞİ ARTIRDI

ABD’nin güncellenmiş listesi, 2025 başındaki evvelki versiyonun yerine geçti. Adım, ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Lideri Şi Cinping ortasında yürütülen hassas ticaret ateşkesinin akabinde geldi.

Çin Dışişleri Bakanlığı, listenin “ayrımcı” olduğunu ve Çinli şirketleri “haksız biçimde baskı altına aldığını” belirterek ABD’ye uygulamaları gözden geçirme daveti yaptı.

PEKİN’DEN SERT TEPKİ

Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lin Jian, yaptığı açıklamada Çinli şirketlerin haklarını korumak için gerekli adımların atılacağını söyledi.

Pekin idaresi, ABD’nin listesinde yer alan şirketlerin büyük kısmının Çin’in askeri ve endüstriyel kapasitesinde rol oynayan teknoloji firmaları olduğuna dikkat çekti.

ÇOK SAYIDA TEKNOLOJİ ŞİRKETİ LİSTEDE

Yeni listede sırf büyük teknoloji ve sanayi kümeleri değil, biyoteknoloji ve yapay zeka şirketleri de yer aldı.

Bunlar ortasında WuXi AppTec, RoboSense ve insansı robot üreticisi Unitree üzere şirketler bulunuyor.

ABD’li çip üreticisi Nvidia ise daha evvel Unitree ile robot teknolojileri alanında işbirliği planladığını açıklamıştı.

ŞİRKETLERDEN KARARA TEPKİ

BYD, askeri şirket olarak sınıflandırılmayı reddederek, karara karşı türel yollara başvuracağını açıkladı.

Alibaba ise listelenmenin “hiçbir temele dayanmadığını” savunarak şirketin askeri ilişkisi olmadığını söz etti.

Baidu de misal formda savları reddederek listeden çıkarılmak için tüm yasal seçeneklerin değerlendirileceğini duyurdu.

ABD’NİN YENİ YAPTIRIM ETKİLERİ

Listeleme direkt yaptırım niteliği taşımıyor lakin ABD Savunma Bakanlığı’nın bu şirketlerle kontrat yapmasını sınırlıyor.

Yeni düzenlemeye nazaran ABD ordusunun listedeki şirketlerden direkt alım yapması yasaklanacak, ilerleyen yıllarda dolaylı tedarik de kısıtlanabilecek.

STRATEJİK REKABET DERİNLEŞİYOR

Uzmanlara nazaran liste güncellemesi, ABD ile Çin ortasındaki teknoloji rekabetinin daha geniş bir jeopolitik çabaya dönüştüğünü gösteriyor.

Washington idaresi, Çinli şirketleri artık tekil firmalar yerine stratejik bir teknoloji ekosisteminin modülü olarak kıymetlendiriyor.